Κάτι τρέχει στον Έβρο

Σε ένα «σαφάρι» κρίσιμων πρώτων υλών επιδίδεται εσχάτως η Τουρκία προσπαθώντας μέσω αυτού να αυξήσει την επιρροή της διά της λεγόμενης «ενεργειακής διπλωματίας». Σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg, η Τουρκία έχει θέσει ως ξεκάθαρο στόχο την εκμετάλλευση φυσικών πόρων εντός, αλλά και εκτός των ορίων της και πάντα μέσω εταιριών κρατικού ελέγχου.

Μιμείται την Κίνα;
Σύμφωνα πάντα με το Bloomberg, στόχος της Τουρκίας είναι η εξασφάλιση πρόσβασης σε κρίσιμες πρώτες ύλες για την τροφοδοσία της ενεργοβόρας οικονομίας των 1,4 τρισεκατομμυρίων δολαρίων, σε μια εποχή αβεβαιότητας όσον αφορά τις αλυσίδες εφοδιασμού. Μιμείται, δηλαδή, αυτό που έχει κάνει η Κίνα –σε πολύ μεγαλύτερη κλίμακα– από τη δεκαετία του 1990 μέσω της διεθνούς επέκτασης των δικών της κρατικών εταιρειών. Για τον Τούρκο πρόεδρο, Recep Tayyip Erdogan, είναι επίσης ένας τρόπος να ενισχύσει την επιρροή της Τουρκίας και να οικοδομήσει οικονομικές σχέσεις.

Ψάχνει χρυσό σε τρεις ηπείρους
Στο πλαίσιο εφαρμογής αυτού του μοντέλου δράσης, η Τουρκία «ψάχνει» για χρυσό σε τρεις ηπείρους. Εταιρίες που ελέγχονται από το τουρκικό Υπουργείο Ενέργειας μελετούν την αξιοποίηση κοιτάσματων χρυσού στο Σουδάν, όπου η Τουρκία έχει υποστηρίξει την κυβέρνηση σε έναν εμφύλιο πόλεμο. Αξιωματούχοι έχουν επίσης δηλώσει ότι συζητούν συμφωνίες στην Αγκόλα, τη Μαλαισία, την Ινδονησία, τον Νίγηρα, το Τουρκμενιστάν, το Ιράκ και τη Βουλγαρία.

Οι συνομιλίες με τον Νίγηρα, έναν από τους κορυφαίους παραγωγούς ουρανίου στον κόσμο, δείχνουν πώς η Τουρκία εκμεταλλεύτηκε το πραξικόπημα του 2023 στη χώρα και την προσπάθεια της χούντας να εκτοπίσει τον επί μακρόν γαλλικό παραγωγό Orano SA.

Στο στόχαστρο το φυσικό αέριο και το πετρέλαιο
Στην ίδια σκακιέρα, η Τουρκία κάνει «κινήσεις» και σε αναφορικά με την εκμετάλλευσης πετρελαϊκών πηγών, αλλά και πηγών φυσικού αερίου – πάλι στο ίδιο μοτίβο, που την θέλει να «σκανάρει» τουλάχιστον τρεις ηπείρους. Εν τω μεταξύ, κρατάει και κάποια «κλειστά χαρτιά», αλλά όπως επισημαίνει το Bloomberg η ισχυροποίηση της Άγκυρας κινείται με πλήρη ταχύτητα φέτος, με συμφωνίες εξερεύνησης να έχουν υπογραφεί σε τρεις ηπείρους (η πιο πρόσφατη μόλις την περασμένη εβδομάδα στο Ομάν) και εξειδικευμένα πλοία να έχουν εξασφαλιστεί για την υποστήριξή τους. Εν τω μεταξύ, η κρατική εταιρεία φυσικού αερίου Botas προετοιμάζεται για έναν νέο ρόλο ως διεθνής έμπορος.

Τι σημαίνουν όλα αυτά για την Ευρώπη;
Όλες αυτές οι «επιθετικές» κινήσεις της Τουρκίας στους τομείς της ενέργειας και των φυσικών πόρων, σίγουρα αποτελούν και ένα μήνυμα προς την Ευρώπη, που εξακολουθεί να κρατάει την πόρτα της κλειστή στον Ρετζέπ Ταγήπ Ερντογάν. Την ίδια ώρα όμως, η Ευρώπη εντείνει τις προσπάθειες της για την ενεργειακή αυτονόμησή της και στον τομέα των ορυκτών πρώτων υλών, προτρέποντας τα κράτη – μέλη να αξιοποιήσουν τις πλουτοπαραγωγικές πηγές τους και να συνδράμουν ομαδικά στον κοινό στόχο. Από το κάδρο φυσικά δεν μπορεί να λείπει η Ελλάδα, που έχει να συνεισφέρει τόσο στον τομέα των ορυκτών πρώτων υλών, όσο και στο πετρέλαιο, αλλά και το φυσικό αέριο.

Το ερώτημα είναι αν, πότε και πόσα επενδυτικά σχέδια που αφορούν τους συγκεκριμένους τομείς, θα πάρουν «πράσινο φως».