Κάτι τρέχει στον Έβρο

Της Αλεξάνδρας Γκουλιάμα - Σύμβουλου Εκπαίδευσης Φιλολόγων Έβρου

Το μακρινό 2012 ήταν η πρώτη φορά που ακούστηκε από θεσμικά χείλη η φράση «έχουμε ανάγκη θωράκισης απέναντι στο φαινόμενο που έρχεται σαν λαίλαπα και στα σχολεία μας». Από τότε κύλησε πολύ νερό στο αυλάκι και η ελληνική πολιτεία έδειξε να σοβαρεύεται και να προσπαθεί με θεσμούς που «έραψε και στη συνέχεια ξήλωσε» γιατί εναλλάχτηκαν άνθρωποι στην εξουσία, μα το παλεύει ακόμη.

Οι γονείς έδειξαν να κατανοούν, αλλά στη συνέχεια φάνηκε να καταχρώνται τον ντόρο περί bullying, βαφτίζοντας κάθε σύγκρουση ως εκφοβισμό, από τον φόβο των Ιουδαίων. Τα παιδιά έδειξαν περιέργεια αρχικά -ίσως και οίκτο -μα είδαν πιθανά και μια ακόμη δράση του σχολείου κατά την οποία «γιούπι! χάνουμε μάθημα», και οι εκπαιδευτικοί έδειξαν να αναστατώνονται αρχικά από τη νέα απειλή, μα στη συνέχεια ξέρω ότι κουράστηκαν από τα νέα βάρη και την υποχρεωτική μέριμνα για το κακοποιητικό φαινόμενο μέσα στον χώρο της δουλειάς τους.

Ας δούμε, όμως, και τη θετική πλευρά: ερευνητές, πανεπιστήμια, ινστιτούτα, επιστήμονες από το πεδίο της νομικής, της παιδαγωγικής, της ψυχιατρικής και της ψυχολογίας έσκυψαν, μελέτησαν, διαπίστωσαν και έδωσαν την αποτύπωση του φαινομένου στην ελλαδική πραγματικότητα. Και εκεί είδαμε όλοι το πρόσωπό μας στον καθρέφτη· «η φτώχεια καταδικάζει τα άτομα σε επιθετικές συμπεριφορές»… «η άγνοια και η ημιμάθεια χειροτερεύει την κατάσταση»… «ο δικαιωματισμος και το gentle parenting δένει τα χέρια των δασκάλων στα σχολεία»… «παιδιά χωρίς όρια απ τη μια..», και «τα ήσυχα παιδιά από την άλλη, που δεν έχουν ουσιαστική προστασία, ούτε θεσμική, ούτε συνομηλίκων»… «δε βρίσκεις το δίκιο σου ούτε στο νομοθετικό πλαίσιο, γιατί είναι διάτρητο και ποικίλως μεθερμηνευόμενο»…

Είπαν, είπαν, είπαν... Έγραψαν, έγραψαν, έγραψαν... Μα όσο κι αν εξήγησαν απόψεις, όσο κι αν δικαιολόγησαν θέσεις, για μια μόνο περίπτωση δεν είδα να μιλούν: τι γίνεται όταν στην Ελλάδα είσαι ταυτόχρονα ΚΑΙ δάσκαλος ΚΑΙ γονέας/ κηδεμόνας παιδιού που είτε τραμπουκίζει, είτε θυματοποιείται;

Εκεί ποια θέση σου επιτρέπει το πλαίσιο να πάρεις; Του γονιού που διαμαρτύρεται ή του δασκάλου που πρέπει να καλύψει το σχολείο του από τις νομικές συνέπειες; Με τι κινδύνους; Με ποια εξασφάλιση; Και με ποια ευθύνη ενώπιον της υποχρέωσής σου να προστατέψεις το ίδιο το παιδί σου; Με ποια υποστήριξη; Και με την ιεραρχία απέναντι ή δίπλα σου τελικά;

Γι' αυτά τα θέματα δεν είδαμε ακόμη κανέναν να έχει το σθένος να νομοθετήσει ή να μιλήσει ή να αποκαλύψει. Υπάρχουν, λοιπόν, ακόμη ζητήματα να δούμε και να γίνουμε εμείς σοφότεροι και τα παιδιά μας ασφαλέστερα.

Κατά τα λοιπά, άλλη μια μέρα που «γιορτάζουμε», κάνουμε «εκδηλώσεις» (άλλες με ουσία, άλλες με προσχήματα) υλοποιούμε σχέδια δράσης στα σχολεία, και απογευματινές ομιλίες σε υπέρλαμπρες σάλες, από τις οποίες φεύγουμε όλοι ευχαριστημένοι που «τα είπαμε ωραία», που μας χειροκρότησαν, που είδαμε κόσμο και το ρίξαμε έξω κι ένα απογευματάκι, βρε αδερφέ (ή χάσαμε και λίγο μάθημα, αν είμαστε παιδιά).

Κι όμως… κι ΕΝΑ παιδάκι - θύμα, από μόνο του, θα έφτανε για να αποδείξει πόσο μακρυά είμαστε ακόμα από τη θεραπεία της βαριάς αυτής νόσου που χτυπάει ανελέητα τα σχολεία όλο και περισσότερο πια.

Ένα παιδάκι καλέστε μόνο, να σας πει τι έζησε και ποιος άραγε το προστάτεψε. Ένα τέτοιο παιδί θα αρκούσε να σας αποκαλύψει πόσο γυμνός είναι ακόμη ο βασιλιάς.