Ε - ΑΤΡΙΚΑ

Η επιλόχειος κατάθλιψη δεν είναι μια απλή ιδιοτροπία ή κάποιο καπρίτσιο της νέας μαμάς, αλλά μια ασθένεια που χρήζει ιδιαίτερης προσοχής. Εμφανίζεται περίπου σε μία στις 10 μητέρες και εκδηλώνεται μέσα σε ένα μήνα από τον τοκετό.

Εμείς, ρωτήσαμε την Ψυχολόγο Μπασδάνη Λίλιαν, που δραστηριοποιείται στην Αλεξανδρούπολη, να μας δώσει συμβουλές αλλά και να μας υπογραμμίσει όλα όσα πρέπει να ξέρουμε για την επιλόχειο κατάθλιψη.

- Τι είναι η επιλόχειος κατάθλιψη κ.Μπασδάνη και ποιος ο διαχωρισμός της από την επιλόχειο θλίψη;

Επιλόχειος κατάθλιψη ονομάζεται η κατάθλιψη που εκδηλώνεται στην μητέρα, συνήθως μέσα σε έξι μήνες από τον τοκετό. Και ενώ παρουσιάζεται περίπου σε μία από τις δέκα μητέρες, δυστυχώς από αυτές μόνο μία στις τέσσερις θα αναζητήσουν διάγνωση και στη συνέχεια θεραπεία. Να σημειώσουμε εδώ ξανά πως πρόκειται για κατάθλιψη και όχι για επιλόχεια θλίψη, η οποία εμφανίζεται σχεδόν στο ογδόντα τοις εκατό των γυναικών μετά τον τοκετό, για λίγες ώρες ή μέρες, και έχει ως χαρακτηριστικά της συμπτώματα το κλάμα, την υπνηλία, την απομόνωση, τον εκνευρισμό, την υποχονδρίαση κ.α.

- Ποια είναι τα συμπτώματα της επιλόχειου κατάθλιψης;

Χωρίς να σημαίνει πως η κάθε μητέρα που παρουσιάζει κάποιο από τα παρακάτω συμπτώματα έχει επιλόχειο κατάθλιψη, είναι σημαντικό να είναι τα συμπτώματα γνωστά, οπότε σε περίπτωση που τα παρατηρήσει η ίδια ή κάποιος από το οικογενειακό της περιβάλλον να αναζητήσουν βοήθεια.

Τα συμπτώματα εντοπίζονται σε διαταραχές συναισθημάτων (ενοχή, ντροπή, λύπη, αίσθημα κενού, απελπισία, πανικός, εκνευρισμός, εξάντληση, ανικανότητα, φόβος ότι μπορεί να βλάψει το μωρό της, φόβος να μείνει μόνη ή να βγει έξω), σε διαταραχές συμπεριφοράς (υπερβολικός ή δύσκολος ύπνος, ανορεξία ή υπερφαγία, ανηδονία, απομόνωση, ελλιπής υγιεινή, ανικανότητα ολοκλήρωσης απλών πραγμάτων) και τέλος σε διαταραχές σκέψης (ανικανότητα λήψης αποφάσεων, φτωχή μνήμη, αδυναμία συγκέντρωσης).

- Τι προκαλεί την κατάθλιψη της λοχείας κ. Μπασδάνη;

Δεν υπάρχει συγκεκριμένος λόγος εμφάνισης της διαταραχής, αλλά οι γυναίκες με υπάρχον ιστορικό, έλλειψη υποστήριξης από την οικογένεια ή τον σύντροφο, πρόωρο τοκετό ή κάποιας διαταραχής στο μωρό, απώλεια της μητέρας σε μικρή ηλικία, οικονομικά προβλήματα και πένθος επιβαρύνουν την κατάσταση.

Παρόλα αυτά η επιλόχεια κατάθλιψη μπορεί να εμφανιστεί χωρίς συγκεκριμένο λόγο και χωρίς την παρουσία στρεσσογόνων παραγόντων, όπως επίσης και η παρουσία των παραπάνω μπορεί να επιβαρύνει αλλά δεν οδηγεί απαραίτητα σε επιλόχεια κατάθλιψη.

Μετά από την εγκυμοσύνη, οι ορμονικές αλλαγές μπορούν να προκαλέσουν συμπτώματα κατάθλιψης. Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης αυξάνονται τα οιστρογόνα και η προγεστερόνη που σχετίζονται με τη σύλληψη και τη γέννηση. Στις πρώτες 24 ώρες μετά από τον τοκετό, το ποσοστό αυτών των ορμονών μειώνεται γρήγορα, στα κανονικά προ εγκυμοσύνης επίπεδά τους.

Αυτή η ταχεία αλλαγή στα επίπεδα των ορμονών, μπορεί να οδηγήσει στην επιλόχεια κατάθλιψη.

- Θα μπορούσατε να μας πείτε κάποιες χρήσιμες συμβουλές - οδηγίες προς τις νέες μητέρες;

• Να κοιμoύνται και να ξεκουράζονται καθημερινά.
• Να εκμεταλλεύονται την ώρα που κοιμάται το μωρό και να κοιμούνται και αυτές.
• Αν αισθάνονται εξαντλημένες να μη διστάσουν να ζητήσουν τη βοήθεια του συντρόφου τους ή κάποιου άλλου συγγενικού ή φιλικού προσώπου.
• Να τρώνε ικανοποιητικά και ιδιαίτερα φρούτα, λαχανικά, ψάρι και κρέας.
• Να Αποφεύγουν το κάπνισμα και το αλκοόλ.
• Αν τις απασχολεί οτιδήποτε, να το κουβεντιάζουν το με το σύζυγό τους ή με κάποιο άλλο πρόσωπο που του έχουν εμπιστοσύνη.
• Να πηγαίνουν βόλτα με το μωρό τους και κάποιες φορές να αφήνουν το μωρό υπό την επίβλεψη κάποιου άλλου και να πηγαίνουν βόλτα με το σύζυγο τους.
• Να βρίσκουν χρόνο για να κάνουν κάτι που αρέσει σε εκείνες. Να διαβάσουν για παράδειγμα ένα βιβλίο, να δουν ένα έργο στην τηλεόραση.
• Να θυμούνται ότι η γέννηση ενός μωρού φέρνει πολλές αλλαγές σε σας και στο σπίτι γι’ αυτό πολλά πράγματα πιθανό να είναι φυσιολογικά.

- Και τέλος, κάποιες χρήσιμες συμβουλές - οδηγίες προς τους νέους πατεράδες κ. Μπασδάνη;

• Nα μη σοκάρονται ή να απογοητεύονται αν η σύζυγος ή σύντροφος τους εκμυστηρευτεί ότι δεν νιώθει καλά μετά την εγκυμοσύνη.
• Να ακούνε με υπομονή και κατανόηση τα συναισθήματα της.
• Να αποφεύγουν την κριτική.
• Να προσπαθήσουν να τη βοηθήσουν στις δουλειές του σπιτιού, αλλά και στην περιποίηση του μωρού.
• Αν υποψιαστούν πρώτοι ότι η γυναίκα τους χρειάζεται βοήθεια από ειδικό ψυχικής υγείας, παροτρύνετε την να το κάνει σύντομα.
• Συμβουλευτείτε τον ειδικό σχετικά με πρακτικά θέματα, ώστε να συμμετέχετε και εσείς στη θεραπεία.

Μπασδάνη Λίλιαν, Ψυχολόγος